Giáo lý ĐTC Phanxicô – Tam Nhật Vượt Qua: «một mầu nhiệm cao cả và độc nhất»

1064
0

Giáo lý ĐTC Phanxicô:

Tam Nhật Vượt Qua:

«một mầu nhiệm cao cả và độc nhất»

Loan báo sự sống lại là một lời kêu gọi thừa sai (toàn văn)

28 mars 2018 – Hélène GinabatAudience générale, Pape François

Triều kiến chung ngày 28/3/2018

Đức Giáo Hoàng đã suy niệm về Tam Nhật vượt qua: thứ Năm, thứ Sáu và thứ Bẩy Tuần Thánh, «những ngày quan trọng nhất của năm phụng vụ», vốn «làm thành ký ức để cử hành một mầu nhiệm cao cả và độc nhất: cái chết và sự sống lại của Chúa Giêsu». Ngài đã mời gọi các Kitô hữu hãy làm cho ba ngày này thành «‘‘cung lòng’’ bao bọc lấy đời sống cá nhân và đời sống cộng đoàn của họ, cũng như những người anh em Do Thái đã trải nghiệm cuộc xuất hành ra khỏi Ai Cập».

Buổi triều kiến chung hàng tuần của Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã diễn ra trong ngày 28 tháng 3 năm 2018 trên Quảng Trường Thánh Phêrô, với sự hiện diện của đông đảo tín hữu và khách hành hương đến từ khắp nơi trên thế giới. Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã tạm dừng Bài giáo lý của ngài về Thánh Lễ để suy niệm về Tam Nhật Vượt Qua sẽ bắt đầu từ ngày thứ Năm 29/3 này và sẽ kết thúc vào đêm thứ Bẩy Tuần Thánh 31/3/2018.

Đức Giáo Hoàng đã giải thích rằng những lời «Chúa Kitô đã sống lại», được đọc lên trong ngày lễ Phục Sinh, «chứa đựng không những một lời loan báo vui mừng và hy vọng, mà còn là một lời kêu gọi tinh thần trách nhiệm và thừa sai», «liên tục Phúc Âm hóa Hội Thánh và đến lượt mình, Hội Thánh cũng được sai đi rao giảng Phúc Âm».  

Cầu mong Đức Mẹ Maria «xin cho chúng ta được ơn can dự nhờ những cử hành trong các ngày sắp tới, để tâm hồn và đời sống chúng ta được thực sự thay đổi», Đức Giáo Hoàng kết luận.

Triều kiến chung của Đức Giáo Hoàng Phanxicô (toàn văn)

Thân chào Quý Anh Chị Em!

Hôm nay, tôi muốn dừng chân để suy niệm về Tam Nhật Vượt Qua sẽ bắt đầu vào ngay mai, để đào sâu thêm những gì các ngày quan trọng nhất của năm phụng vụ tượng trưng cho chúng ta, các tín hữu. Tôi muốn hỏi anh chị em một câu: ngày lễ nào quan trọng nhất theo đức tin của chúng ta? Giáng Sinh hay Phục Sinh? Phục Sinh, bởi vì đây là ngày lễ mừng sự cứu độ của chúng ta, ngày lễ tình thương yêu của Thiên Chúa đối với chúng ta, lễ cử hành cái chết và sự sống lại của Người. Và vì vậy tôi muốn cùng với anh chị em, suy nghĩ về ngày lễ này, về những ngày này, vốn là những ngày Vượt Qua, cho đến sự phục sinh của Chúa. Những ngày này làm thành ký ức để cử hành một mầu nhiệm cao cả và độc nhất: cái chết và sự phục sinh của Chúa Giêsu. Tam Nhật Thánh bắt đầu vào ngày mai (thứ Năm Tuần Thánh) với Thánh Lễ Bữa Tiệc Ly của Chúa và sẽ kết thúc với kinh chiều ngày Chúa Nhật Chúa Sống Lại.

Rồi tới ngày Thứ Hai Phục Sinh để cử hành ngày lễ lớn này: thêm một ngày nữa. Nhưng điều này là hậu-phụng vụ: đó là ngày lễ trong gia đình, ngày lễ nghỉ của xã hội. Điều này đánh dấu những chặng căn bản của đức tin chúng ta và ơn gọi chúng ta trên thế gian, và tất cả các Kitô hữu được kêu gọi hãy sống ba ngày thánh – thứ Năm, thứ Sáu, thứ Bẩy; và ngày Chúa Nhật, đương nhiên, nhưng ngày thứ Bẩy chính là sự sống lại – Tam Nhật Thánh, như thế, cũng như «cung lòng» của đời sống cá nhân của họ, của đời sống cộng đoàn của họ, như những người anh em Do Thái của chúng ta đã trải nghiệm cuộc xuất hành ra khỏi xứ Ai Cập.

Ba ngày này tái đề nghị cho dân Chúa những biến cố lớn của công trình cứu độ được Chúa Kitô hoàn tất và các biến cố này phóng chiếu ra chân trời vận mạng tương lai của dân Chúa và tăng cường sự dấn thân của dân Người trong việc làm chứng trong lịch sử.

Buổi sáng ngày Lễ Phục Sinh, khi đi lại những chặng đường được trải nghiệm trong Tam Nhật Thánh, bài Ca Tiếp Liên, tức là một bài hoan ca, giống như Thánh vịnh, sẽ làm cho chúng ta được nghe một cách long trọng sự loan báo phục sinh; và bài này nói: «Đức Kitô, nguồn hy vọng của chúng ta, đã sống lại và đã đi trước chúng ta tới Galilêa». Đây là một sự khẳng định quan trọng: Đức Kitô đã sống lại. Và tại nhiều nước trên thế giới, nhất là ở Đông Âu, người ta chào nhau trong những ngày lễ Phục Sinh không bằng câu «chào buồi sáng», «chào buổi chiều» mà bằng cách nói: «Chúa Kitô đã phục sinh» để khẳng định lời chào mừng đặc biệt của lễ Phục Sinh. «Chúa Kitô đã phục sinh». Tam Nhật Thánh đạt tới tột đỉnh trong những lời hân hoan đầy xúc cảm này: «Chúa Kitô đã phục sinh». Ba ngày này không những chỉ chứa đựng một sự loan báo vui mừng và hy vọng, mà còn là một lời kêu gọi tinh thần trách nhiệm và thừa sai. Và diễn biến không chấm dứt với kẹo bánh hình chim bồ câu, hình trứng, lễ hội – thật ra cũng đẹp vì là lễ hội của gia đình – ba ngày thánh này không chấm dứt như thế. Con đường thừa sai, con đường rao giảng, bắt đầu ở chỗ này: Chúa Kitô đã phục sinh. Và lời loan báo này, điểm đến của Tam Nhật Thánh trong khi chuẩn bị chúng ta để đón mừng, là trung tâm đức tin của chúng ta và niềm hy vọng của chúng ta, đó là cốt lõi, đó là sụ loan báo, đó là – một chữ khó nhưng nói lên tất cả – lời rao giảng tiên khởi (kerygma), hằng Phúc Âm hóa Hội Thánh và đến lượt mình, Hội Thánh cũng được sai đi rao giảng Phúc Âm.

Thánh Phaolô tóm lược biến cố vượt qua với câu nói này: «Chúa Kitô đã chịu hiến tế làm Chiên Lễ Vượt Qua của chúng ta» (1 Cr 5, 7). Người đã chịu sát tế. Bởi vậy, ngài viết tiếp, «Cái cũ đã qua và cái mới đã có đây rồi» (2 Cr 5, 17). Được sinh ra trở lại. Và vì vậy, ngày lễ Phục Sinh, ngay từ đầu, người ta rửa tội các tân tòng. Đêm hôm thứ bẩy này nữa, tôi sẽ ban phép Rửa tại đây, trong Đền Thánh Phêrô, cho 8 người lớn để họ sẽ khởi sự cuộc đời Kitô giáo của mình. Và tất cả bắt đầu bởi vì những người này sẽ được tái sinh. Và với một cách trình bầy tổng hợp khác, thánh Phaolô giải thích rằng Đức Kitô đã «bị giao nộp vì tội lỗi chúng ta và đã được Thiên Chúa làm cho sống lại để chúng ta được nên công chính» (Rm 4, 25). Đấng duy nhất, Đấng độc nhật làm cho chúng ta được nên công chính; Đấng duy nhất làm cho chúng ta được tái sinh là Chúa Giêsu Kitô. Không ai khác. Và vì thế người ta không phải trả tiền, bởi vì việc làm cho nên công chính – sự kiện trở nên công chính – là miễn phí. Và điều này là sự cao cả của tình yêu Chúa Giêsu: Người ban sự sống một cách miễn phí để làm cho chúng ta nên thánh, để canh tân chúng ta, để tha tội cho chúng ta. Và điều này đích thực là cốt lõi của Tam Nhật Vượt Qua. Trong Tam Nhật Vượt Qua, ký ức của biến cố căn bản này được cử hành đầy đủ để tạ ơn và, đồng thời, canh tân nơi người chịu phép Rửa, ý nghĩa tình trạng mới của mình, tình trạng mà thánh Phao lô luôn biểu lộ bằng cách này: «Nếu anh em đã được trỗi dậy cùng với Đức Kitô, nên hãy tìm kiếm những gì thuộc về thượng giới […] chứ đừng … những gì thuộc về hạ giới» (Cl 3, 1-3). Nhìn lên trên, nhìn về chân trời, mở rộng chân trời: đó là đức tin của chúng ta, đó là điều làm chúng ta nên công chính, đó là tình trạng ân điển của chúng ta! Nhờ Phép Rửa, quả thật, chúng ta đã trỗi dậy cùng với Chúa Giêsu và chúng ta đã chết đi với những thực tế và cái lôgíc của thế gian; chúng ta được tái sinh như những vật thụ tạo mới: một thực tế đòi hỏi phải được hiện hữu ngày này qua ngày khác.

Nếu thật sự người Kitô hữu để mình được rửa sạch bởi Đức Kitô, nếu thật sự người đó được Người lột bỏ con người cũ để bước đi trong cuộc đời mới, tuy vẫn còn là kẻ tội lỗi – bởi vì tất cả chúng ta đều là tội nhân – không còn có thể bị thối nát, sự kiện được Chúa Giêsu làm cho trở thành công chính, cứu thoát chúng ta ra khỏi sự thối nát, chúng ta là những kẻ có tội, nhưng không thối nát, một người Kitô hữu không thể trải nghiệm cái chết trong tâm hồn, cũng không là nguyên nhân của sự chết. Và nơi đây, tôi phải nói lên điều đáng buồn và đau đớn. Có những Kitô hữu giả mạo: những kẻ nói «Chúa Giêsu đã sống lại», «tôi đã được Chúa Giêsu làm cho nên công chính», tôi đang sống đời sống mới, nhưng tôi sống một cuộc sống thối nát. Và những Kitô hữu giả mạo này sẽ kết thúc không tốt. Người Kitô hữu, tôi nhắc lại, là một người tội lỗi – chúng ta đều là những kẻ tội lỗi, tôi cũng thế – nhưng chúng ta có sự an toàn là khi chúng ta xin tha thứ, Chúa tha tội cho chúng ta. Kẻ thối nát giả bộ làm một người đáng kính, nhưng cuối cùng, trong lòng hắn, chỉ có sự thối nát. Chúa Giêsu ban cho chúng ta một cuộc đời mới. Người Kitô hữu không thể trải nghiệm cái chết trong tâm hồn, cũng như không thể là nguyên nhân của sự chết.

Chúng ta hãy suy nghĩ – để không phải đi tìm ở đâu xa – hãy nghĩ tới ngay ở nhà chúng ta, hãy nghĩ tới những «Kitô hữu theo đảng mafia». Những người này chẳng có gì là Kitô hữu cả: họ tự nhận là Kitô hữu, nhưng họ mang sự chết trong tâm hồn và mang chết chóc tới cho những người khác. Chúng ta hãy cầu nguyện cho họ, để cho Chúa đụng đến tâm hồn họ. Những người lân cận, nhất là những người bé mọn nhất và những người đau khổ nhất, trở thành khuôn mặt cụ thể để chúng ta hiến tặng tình yêu cho họ, tình yêu mà chính Chúa Giêsu đã ban cho chúng ta. Và thế gian trở thành không gian cuộc sống mới phục sinh của chúng ta. Chúng ta được phục sinh với Chúa Giêsu: trỗi dậy, ngẩng cao đầu, và chúng ta có thể chia sẻ lòng khiêm hạ của những ai, ngày hôm nay, như Chúa Giêsu, còn sống trong đau khổ, trong sự trần trụi, trong sự thiếu thốn, trong sự cô đơn, trong cái chết, để trở thành, nhờ Người và với Người, những khí cụ cứu chuộc và hy vọng, những dấu chỉ của sự sống và sự sống lại. Tại nhiều quốc gia – ở nước Ý đây, và cả ở nước tôi nữa – có một thói quen theo đó, khi nghe chuông đổ trong lễ Phục Sinh, các bà mẹ, các bà nội bà ngoại đưa con cháu ra rửa mắt bằng nước hằng sống, như một dấu chỉ để có thể nhìn thấy những việc của Chúa Giêsu, những sự việc mới. Trong lễ Phục Sinh này, chúng ta hãy để cho chúng ta được tẩy rửa linh hồn, tẩy rửa đôi mắt của linh hồn, để nhìn thấy những điều tốt đẹp và để làm những điều tốt đẹp. Và thật là tuyệt vời! Chính là sự phục sinh của Chúa Giêsu sau cái chết của Người, đã là cái giá để cứu chuộc tất cả chúng ta.

Anh Chị Em thân mến, chúng ta hãy chuẩn bị để sống tốt Tam Nhật Thánh đang tới đây – bắt đầu ngày thứ Năm Tuần Thánh – để luôn gắn chặt với mầu nhiệm của Đức Kitô, chịu chết và phục sinh cho chúng ta. Cầu mong Đức Trinh Nữ Maria đồng hành với chúng ta trên con đường thiêng liêng này, Mẹ đã từng theo chân Chúa Giêsu trong cuộc khổ nạn của Người – Mẹ đã ở đó, Mẹ đã nhìn thấy, Mẹ đã đau khổ… – Mẹ đã có mặt và đã hợp nhất với Người dưới cây Thánh Giá, nhưng Mẹ đã không hổ thẹn vì Con Mẹ. Một bà mẹ sẽ không bao giờ hổ thẹn vì con mình! Mẹ đã ở đó và Mẹ đã nhận được trong trái tim Từ Mẫu niềm vui vô tận của sự phục sinh. Cầu mong Mẹ xin cho chúng ta ơn được can dự trong lòng qua những lễ nghi sẽ được cử hành trong những ngày tới, để cho tâm hồn chúng ta và cuộc sống chúng ta được thực sự biến đổi.

Và bằng cách để lại cho anh chị em những suy nghĩ đó, tôi gửi đến anh chị em những lời chúc mừng thân ái nhất của tôi để anh chị em có được một lễ Phục Sinh thánh thiện và vui vẻ, với các cộng đoàn và những người thân của anh chị em.

Và tôi khuyên anh chị em: buổi sáng ngày lễ Phục Sinh, anh chị em hãy dẫn con cháu mình ra vòi nước để rửa mắt cho chúng. Đó sẽ là môt dấu chỉ của cách nhìn Chúa Giêsu phục sinh.

© Traduction de Zenit, Hélène Ginabat

Mai Khôi dịch từ bản tiếng Pháp của Zenit.